AKŞARDA EVLENME

Evlenme :
Evlenme çağına gelen oğlu için anne, baba ve yakın akrabalar oğulları için kız bakarlar. Bu ilk olarak yakın çevreden başlayıp yakınlar ve dolaylı olarak ulaşabilecekleri çevreyi araştırılar. Kendi aralarında say (uygun) gördükleri kızlar arasında bir değerlendirme yaparlar kendi aralarında görüş alış verişi sonucu en uygun buldukları kızı araştırmaya başlayıp çeşitli yollarla kıza bilgi verilir herhangi bir tepki ile karşılaştırmadıkları zaman kıza bakmak içi oğlanın annesi veya bir yakını kızın evine gidilip ev halkının da tavır ve davranışları tespit edilir. Eğer olumluysa kız istemeye sıra gelir. Kız istemek için uygun bir gün tayin edilerek aile çevresi tarafından elçi veya elçiler tayin edilir. Bu tayin sırasında aile büyükleri ön planda olur. Tayin edilen gün bu grup kızın evine gidilir önce anne ve babasından istenir. Genelde ilk seferde verilmez çeşitli bahaneler uydurulur kızıma soralım veya evlenecek kız yok diyilip elçiler uğurlanır ama eğer kız verilmeyecekse bu biraz daha katı bir tonla yada kesin bir dille bildirilir. Eğer ilerisi için umut vaat edilmişse belirlenen gün de yine elçiler gider eğer kız verilecek kız tarafından da bir grup toplanır bu da yine aile büyüklerinden seçilir ve evde akşam için hazırlıklar yapılır taze ekmek pişirilmesi ve yemekler yapılması gibi. ALLAH'ın emri peygamberin kavli ile istenen kız hayırlı olsun ile verilir. Eğer kız ve oğlan birbirini daha önceden tanıyıp ve görüşüyorlar ise yukarıdakilere gerek duyulmaz direk olarak isteme safhasına geçilir.Eğer söz kesilmiş ise nişan günü tayin edilip oradan ayrılırlar. Bu arada damada aile efradından birisi müjde verip bahşişini alabilir.

Nişan:
Nişan günü tayin edilmemişse uygun bir günde gidilip gün belirlenir.Belirlenen günü için her iki tarafta akrabalarına haber verilip o gün için hazırlıklara başlanır. Oğlan tarafı toplanıp kız tarafına gidilir.Burada çeşitli eğlenceler düzenlenir geleneksel yöremize ait bar oyunları oynanırdı.Daha sonra oğlan tarafından gelen aile büyüğü kıza nişan yüzükleri takılıp erkek tarafının getirdiği çeşitli hediyeler verilirdi. Oradan ayrılırken Gelin erkek tarafından bir kaç kız evinde bir veya iki gün yanında misafir edilirdi. Bu arada verilen hediyeler her iki taraftan şahitler tarafından kayıta alınırlardı.

ŞENKAYA VE YÖRESİNE AİT ATASÖZLERİ

Aç ile çıplak gudurgan olur
Aç ayı oynamaz
Aç goyarsan hırsız, çoh söylersen yüzsüz olur
Aç it merek yıkar
Ağanın malı gidir, hızmekerin canı
Ağır taş yerden kalkmaz
Ağır ol ki, batman gelesen
Ahılli düşünene kadar, deli oğluni everir
Allah, dağına bahar, garını verir
Alma masumun ahıni çıhar aheste aheste
Arli arından utanır, arsız da zanneder ki, benden gortdi
Atlı sığar da, itli sığmaz
Atta garın, yiyitte burun
Ayı ile herele girilmez
Azan gul ya belasını bulur, ya da Mevla'sını
Başi bezeklinin, aşi tezekli olur
Bekarın parasını it yer, yahasıni bit
Ben ağa, sen ağa, inekleri kim sağa Ermeni atasözü
Ben umaram bacımdan, bacım ölir acından
Bilirsen götün huyuni, niye içtin yahni suyuni
Bir dana bir ahırın adıni poh eder
Bizim gelin bizden geçir, başıni örtir, gıçıni açir
Çagrildığın yere erinme, çağrılmadığın yere görünme
Çöreginde çigi olan düşünür
Deli deliyi görende degenegini sahlar
Delik böyük, yama küçük
Dereden, tepeden su getirir
Dili de olmasa gargalar gözüni oyacah
Dünya yansa bir horum oti yanmaz
Düvürcisi garga olanin gonacagi yer çöplük başıdir
Eymegi ekmekciye ver, bir ekmek de üste ver
El eli yıkar, el de döner yüzi yıkar
El el'in ölüsüne gülerek ağlar
El için yanma nara, yak çubugun, keyfin ara
El'de yiyen yolda acıhır
Ev danasından öküz olmaz
Erken galhan yol alır, er evlenen döl alır
Gılda keramet olsa, geçi (keçi) evliya olurdu
Gelin halı getirir, kendi serer kendi oturur
Her horoz gendi çöplügünde öter
Her işi işledi, galdi fıstıği yeşil
Hırsız evden olanda, öküz bacadan çıhar
İnek öldü hap kesildi, dana öldi hep kesildi
İt araba gölgesinde yatar, gendi gölgesi zanneder

GENELDE DÜĞÜNLERİMİZDE DAVUL VE ZURNA ÇALINIR.SON DÖNEMLERDEDE ORKESTRA YAGINLIK KAZANMIŞTIR.ENGİN BEY,VE İBRAHİM BEY(ZURNACI)DÜĞÜNLERİMİZİN VAZGEÇİLMEZ İSİMLERİNDENDİR.

Düğün :
Düğünler üç gün sürer. İlk gün davetler yapılır. Her iki tarafta düğünde bulunmasını istediği yakın akraba eş ve dostuna haber vererek her iki evde de çeşitli ikramlar yapılarak ağırlanırlar ve böylece düğün başlamış olur. Kız evinde açılan sergide geline ait eşyalar sergilenir. Gelen davetliler çeyize bakılarak eksik olan malzemeleri tamamlamaya çalışırlar. 2. gün oğlan tarafı kız tarafına giderek gelinlik ve çeşitli hediyeler götürülür. Buna sini götürülmesi denir. Bu törende mutlaka aile büyükleri, köy muhtarı, imamı ve ileri gelenler olur. Sini götürülürken sinin önünde iki genç soyunarak güreş gösterisi yapılır. Bu gösteriye köyün yaş olarak büyük ve bekar gençleri katılır. Bu çoğu zaman köydeki arkadaşları tarafında saygı gören gençler olur. Yalnız bildik anlamda güreş tutulmaz daha önceleri güreş tutma gösteri yapılırmış ama şimdi yapılmamakta asıl amaç güç gösterisidir. Bu iki gence yüklü miktarda bahşiş ve köy gençlerine dağıtılması için çerez verilir. O gün akşama kadar kız tarafında düğün olur. Gelinin hamam götürülmesi(Gelin başı yıkanması) bu kızın çok yakın bir akrabasının evinde olur.Daha sonra köylüler tarafından gelinin çeyizi kalacağı eve taşınır ev gelinin otura bileceği düzene getirilir. Akşam kıza kına yakılır çeşitli törenler sonra kıza annesi babası sağ olan bir genç kız tarafından ellerine kına yakılır tören biter. Diğer taraftan güveyi sabaha çıkarma denen tören yapılır. Bu sadece erkekler arasında en fazla orta yaşlı olanlar katılır. Çeşitli oyunlar ve gösterilerden sonra damada kına yakılıp tören bitmiş olur. 3.Gün sabahtan kız tarafına gidilip tören yapılır burada düğünün en en hüzünlü zamanları yaşanır. Kız evden Çıkmadan önce kardeşi tarafından beline kırmızı bir kuşak bağlar artık ayrılık vakti gelmiştir.Gelin baba evinden ayrılışının hüznü ama evlenmenin vermiş olduğu duygu kargaşası içinde kardeşi tarafından evden çıkarılır. Oğlan tarafına yola koyulur. Eskiden atla yapılan gelin götürme işlemi şimdi ise araba kullanılmakta. Damat tarafında gidildiğinde kız attan ve ya arabadan inmek istemez kaynana ve kaynatadan yüklü miktarda hediye kopardıktan sonra iner. Hediye genelde uzun ömürlü olup hiç kimse bu hediye üzerinde hak idda edemez direk geline aittir tasarrufu gelin kullanır. Yapılan törenden sonra düğün biter.

BİZİM MUHLİS BEYSİZ DÜĞÜNDE DÜŞÜNÜLEMEZ KAMBERSİZ DÜĞÜN OLMAZ MİSALİ(NAMI DİĞER MIĞO)

İt ite, it de guyruğuna buyurir
İt gursaği yağ götürmez
İt, zorla kurda gelmez
Horoz ölür, gözü çöplükte galır
Korun (körün) istedigi iki göz, bir eyri biri düz
Kime can desem ona çor gelir
Lokma garın doyurmaz, muhabbet artırır
Merek yandi, sıçanlara da galmadi ya !
Misafir misafiri istemez, ev sahibi heç birini* Kazak atasözü
Ne dügün görmüş oynamış, ne ölü görmüş aglamış
Ne doğrarsan aşan, o gelir gaşşığan
Oğlan yiyir oyuna, çoban yiyir goyuna (koyuna) gidir
Orta tarlanın tohumi
Ölüler de sanir ki diriler helva yiyir
Ölüsü ölen bir gün, delisi olan her gün ağlar
Paraynan imanın kimde olduği belli degildir
Pisik (kedi) cigere uzanamamiş, "püf ne pis gohir" demiş
Peyniri sahlayan deri, gari'yi (kadın) sahlayan eridir (kocasi)
Ülüzgar eken fırtına biçer
Sıçandan (fare) olan, dağarcık keser
Tembele iş de, sana akıl öğretsin
Ucuz etin tiridi olmaz
Ununi elemiş, elegini asmış
Vakitsiz öten horozun başıni keserler
Yarım hekim candan, yarım hoca imandan eder
Yatsılik töre, o da olmiya göre
Yetim hırsızlığa çıhanda, ay akşamdan doğar
Yüzümün yumusaklığından donumun ağı gurumir
Zenginin mali, zügürdün çenesini yorarmış
Zor kapıdan gelende, şer (kötü) bacadan çıhar